1911 - 1915

1911

Lập Công ty cao su Xuân Lộc ở Hàng Gòn, chủ là De Bazé.

(5 - 6) Bác Hồ (Nguyễn Tất Thành / Nguyễn Ái Quốc / Hồ Chí Minh) xuống tàu L’Amiral Latouche Tréville) ra đi tìm đường cứu nước.

– Tháng 7. Lần đầu tiên thực dân Pháp gửi mẫu cao su trồng ở Việt Nam (Trại thí nghiệm cao su Ông Yêm / Thủ Dầu Một) đi dự triển lãm quốc tế về cao su lần thứ II tại Luân Đôn và được đánh giá là có chất lượng tốt.

(27 - 10) Tổng thống Pháp ra sắc lệnh qui định đơn vị cân, đong, đo, đếm phải sử dụng thống nhất ở toàn Nam kỳ là: mét, kílôgam và lít; qui định 1 tạ ta (picul) bằng 60kg. Ngày 14 - 12 Toàn quyền Đông Dương ra nghị định cho ban bố sắc lệnh trên ở Nam kỳ.

1912

* Bãi bỏ quận Võ Đắc, thành lập quận Xuân Lộc (đặt quận lỵ tại thị trấn Xuân Lộc ngày nay), gồm 3 tổng, 18 xã.

* Sở Canh nông và Thương mại Nam kỳ trồng thí nghiệm loại mía “Lahaina” và “Demerara” nhập từ đảo Hawai.

– Tháng 2. Thành lập “Việt Nam Quang phục hội”. Tôn chỉ: “Đánh đuổi giặc Pháp, khôi phục nước Việt Nam, thành lập nước Cộng hòa Dân chủ Việt Nam”. Hội trưởng là Cường Để, Tổng lý là Phan Bội Châu.

(1 - 4) Khai thác tuyến đường sắt Sài Gòn - Nha Trang, dài 408 km.

(2 - 5) NĐTĐ Nam kỳ về qui chế người Mọi các tỉnh Bà Rịa, Biên Hòa và Thủ Dầu Một.

(9 - 10) Thực dân Pháp bắt đầu quản lý nghề kim hoàn ở Nam kỳ: Ai muốn hành nghề phải được phép của chính quyền thực dân Pháp và phải nộp thuế môn bài.

(31 - 12) Thực dân Pháp ra sắc lệnh cấm không ai được tổ chức hội kín ở Đông Dương: 1/ Ai tham gia hội kín sẽ bị phạt tiền từ 100Fr – 500Fr là phạt giam từ 6 tháng – 2 năm; 2/ Người đứng ra lập hội kín sẽ bị phạt gấp đôi người tham gia hội kín; 3/ Mỗi cuộc họp trên 20 người phải xin phép dù đó là các cuộc họp thường ngày hoặc định kỳ của các hội tín ngưỡng, hội bình văn. Nếu vi phạm sẽ phạt tiền từ 16Fr đến 200Fr và phạt giam từ 6 ngày đến 3 tháng, hoặc một trong hai hình thức đó, chủ hội sẽ bị phạt tiền từ 16 đến 200Fr và phạt giam từ 6 ngày đến 6 tháng; 4/ Ai tự ý cho một hội nào đó họp ở nhà mình cũng bị phạt tiền từ 16Fr đến 200Fr và phạt giam từ 6 ngày đến 3 tháng (Sắc lệnh này ban hành ngày 25 – 2 - 1913).

Ra sắc lệnh trừng trị những ai chống đối chính quyền Pháp ở Đông Dương: 1/ Xử tử tất cả những ai cầm vũ khí chống nhà nước Pháp; 2/ Đày biệt xứ tất cả những ai có âm mưu và hành động khích động nội chiến; 3/ Phạt giam từ 1 tháng đến 1 năm và phạt tiền từ 16Fr đến 200Fr tất cả những ai tàng trữ hoặc sản xuất các loại vũ khí mà không có giấy phép do nhà cầm quyền Pháp cấp.

1913

(1 - 2) Lập “Hội Nông tín hỗ tương bản xứ” (Société Indigène de Crédit Agricole Mutuel / S.I.GA.M) đầu tiên ở Mỹ Tho để cho nông dân vay tiền canh tác với lãi suất 8%; năm 1925: lãi suất là 10%, có 7 tỉnh chịu lãi suất 12% là Bà Rịa, Biên Hòa, Châu Đốc, Gò Công, Tân An, Tây Ninh, Thủ Dầu Một.

(28 - 3) Cuộc nổi dậy chống Pháp của “phong trào Phan Xích Long” ở Sài Gòn – Chợ Lớn.

(16 - 7) Bắt đầu khai thác toàn bộ tuyến đường sắt Sài Gòn – Khánh Hòa và các chi nhành phụ của nó; tổng cộng dài 408 km. Tuyến này khởi công từ 1901, làm đến đâu khai thác đến đó ngay.

(1 - 12) Toàn quyền Đông Dương ra chế độ khai thác rừng ở Nam kỳ: Nhà nước thuộc địa nắm độc quyền khai thác rừng; ai vào rừng kiếm củi để nấu phải mua giấy phép 10$ / năm và chỉ được lấy tối đa 40 m3 củi đun; nếu lấy nhiều hơn để bán phải nộp thuế thêm 15 xu / m3. Giấy phép cho phép kiếm củi ở đâu thì chỉ được kiếm ở đó.

Ban hành nghị định liên quan đến đất trồng dừa: 1/ Chỉ có trồng dừa lấy cùi mới được xin miễn thuế đất; 2/ Diện tích phải từ 1ha trở lên; 3/ Mức thuế được miễn giảm như sau: 7 năm đầu được miễn thuế đất toàn phần; năm thứ 8 miễn 2/3, năm thứ 9 miễn 1/3; từ năm thứ 10 trở đi nộp toàn bộ thuế.

1915

(17 - 3) Đặt viên đá đầu tiên xây dựng Nhà thương điên Biên Hòa (hoàn thành 16 – 9 - 1916, hoạt động từ 21 – 1 - 1919); diện tích 22 ha.

(8 - 7) Thống đốc Nam kỳ ra nghị định thành lập Ban Theo dõi công tác chính trị và bản xứ (Service des affaires politique et Indigène) trực thuộc phủ Thống đốc và do Thống đốc Nam kỳ trực tiếp chỉ đạo. Nhiệm vụ: Theo dõi thái độ chính trị của người bản xứ, theo dõi các nội dung ấn phẩm, dịch các tài liệu chữ quốc ngữ và chữ Hán; theo dõi các hội của người Việt; theo dõi công việc xuất nhập cảnh.

(28 - 8) Toàn quyền Đông Dương ra nghị định về việc thi tuyển Chánh, Phó Tổng Nam kỳ. Đề thi do Thống đốc Nam kỳ đề ra, địa điểm thi tập trung tại Sài Gòn. Bài thi bằng tiếng Việt cộng một bài thi bằng tiếng Pháp để tính thêm điểm. Đây là một trong những việc làm nhằm “cải tạo” bộ máy cai trị theo hướng thuộc địa hóa của chính quyền thực dân.

(19 - 12) Tổng thống Pháp ra sắc lệnh về việc phát lưu (đày) những tội phạm ở Đông Dương: 1/ Chế độ phát lưu có 2 loại là “tập thể và cá nhân”; 2/ Địa điểm lưu đày là Côn Đảo (đối với người Việt Nam và châu Á gốc Trung kỳ, Bắc kỳ, Thượng Lào, Quảng Châu Loan); là các tỉnh Cao Bằng, Hà Giang (đối với người gốc Nam kỳ là Campuchia, Hạ Lào và Battambong). 15 – 5 - 1916 Toàn quyền Đông Dương ra nghị định thành lập cụ thể hóa chế độ phát lưu này.

Comments