1937

1937

Đầu năm, Tỉnh ủy lâm thời tỉnh Biên Hòa được thành lập do đồng chí Trương Văn Bang làm Bí thư. Tỉnh ủy viên gồm: Trần Minh Triết, Huỳnh Văn Phan, Lê Văn Tôn, Huỳnh Liễng, Nguyễn Hồng Kỳ. Cuộc họp để bầu Tỉnh ủy lâm thời Biên Hòa tại nhà đồng chí Năm Ông, xã Tân Triều (nay thuộc xã Tân Bình), trên cơ sở đảng viên hoạt động ở hai quận Châu Thành và Tân Uyên.

Tỉnh ủy lâm thời Biên Hòa tổ chức nhiều hội quần chúng: Hội Lương hữu, Hội Âm công, Liên đoàn xe ngựa ... thu hút nhiều người tham gia và xây dựng phong trào phát triển; Công hội đỏ được xây dựng ở nhà máy cưa B.I.F, ga xe lửa Biên Hòa, các đồn điền cao su ở Xuân Lộc, Long Thành; Nông hội đỏ được thành lập ở các xã Bình Phước, Bình Ý, Bình Thạnh (quận Châu Thành). Tổ chức Đảng có 3 chi bộ: 1/ Chi bộ Tân Triều được thành lập do đồng chí Trương Văn Bang - Bí thư tỉnh ủy trực tiếp hướng dẫn, Chi bộ Tân Triều gồm các đồng chí: Trần Minh Triết, Tư Phan, Tư Chà, Chín Văn, Quách Tỷ, Tư ... 2/ Chi bộ Mỹ Lộc thành lập, đảng viên gồm: Chín Quỳ, Liễng, Phi, Chíp, Huệ, Cờ (Kỳ), Lê Văn Tôn. 3/ Chi bộ Mỹ Quới: Đồng chí Huỳnh Văn Lũy và một số các chi bộ Thiện Tân, Cây Đào, Bình Ý, thị xã Biên Hòa, ga Biên Hòa, Sở Củi Trảng Bom được thành lập.

(1 - 1) Phong trào “đón Gô-đa” – Đặc sứ của chính phủ Mặt trận nhân dân Pháp sang điều tra tình hình Đông Dương. Gô - đa đến Sài Gòn và tại đây đã có 20.000 quần chúng lao động tham dự cuộc tiếp đón ở bến cảng. Sau đó, Gô - đa đã tiến hành tiếp xúc với đại diện các giới xí nghiệp, đồn điền ở Sài Gòn và một số địa phương ở Nam kỳ. Rời Sài Gòn, Gô - đa đi ra Bắc, Trung kỳ... Sự kiện này đã dấy lên cao trào đấu tranh đòi tự do, dân chủ ở khắp nơi.

– Tháng 2. Chi bộ Đảng quận Xuân Lộc được thành lập tại Bàu Trân (thị trấn Xuân Lộc) do đồng chí Nguyễn Văn Huệ, rồi Nguyễn Văn Lắm (Ba Nghệ) làm Bí thư và đồng chí Lê Văn Vận (Năm Vận) là phó Bí thư. Một số sở cao su dọc liên tỉnh lộ 2 (Xuân Lộc – Bà Rịa) cũng tổ chức được chi bộ Đảng như đồn điền Cuộc - tơ - nay (Cẩm Mỹ).

(1 - 3 và 14 - 3) Hội nghị mở rộng BCH Trung ương Đảng Cộng sản Đông Dương tại xã Tân Thới Nhứt (Bà Điểm, Gia Định). Hội nghị đã đưa ra Thông báo gởi các cấp đảng bộ (ngày 20 – 3 - 1937) đề cập đến các vấn đề: Tham gia tuyển cử, lập Mặt trận Thống nhất nhân dân Đông Dương và thái độ đối với chính phủ Léon Blum ở Pháp.

(16 - 3) Quyết định của quan cai trị tỉnh Biên Hòa qui định lưu thông trên cầu Cây Hao.

(26 - 3) Trung ương Đảng xuất bản sách Chủ trương tổ chức mới của Đảng đề cập tới việc cần thiết phải thay đổi và kiện toàn tổ chức Đảng cũng như tổ chức quần chúng như thanh niên, phụ nữ, công nhân, nông dân, binh lính, Hội cứu tế bình dân... cho phù hợp với tình thế mới của cách mạng.

 (1 - 5) Tỉnh ủy lâm thời Biên Hòa tổ chức mít - tinh kỷ niệm ngày Quốc Tế lao động tại gò Máy Bay xã Bình Ý. Hơn 100 người dân ở các xã Bình Ý, Bình Phước, Tân Phú đến dự. Đồng chí Trần Minh Triết thay mặt Tỉnh ủy diễn thuyết, nêu bật tinh thần, ý nghĩa lịch sử của ngày lễ, đồng thời kêu gọi nhân dân đoàn kết chống áp bức bất công.

(28 - 5) Công nhân nhà máy B.I.F bãi công.

(29 - 5) Báo L’Avant Gardes (Tiền phong) – (cơ quan của Lao động và Nhân dân Đông dương) ra số đầu tiên ở Sài Gòn. Báo in bằng tiếng Pháp, xuất bản không định kỳ và thực tế là cơ quan của Trung ương Đảng Cộng sản xuất bản công khai do đồng chí Hà Huy Tập trực tiếp chỉ đạo, Nguyễn Văn Nguyễn làm thư ký tòa soạn.

(31 - 5) NĐTQ bãi bỏ sở thu thuế phụ của quan thuế Phước Thiện thuộc sở thu thuế phụ thuộc Biên Hòa.

– Tháng 6. Cuộc đấu tranh của liên đoàn xe ngựa nổ ra với kiến nghị tập thể gửi lên quận Châu Thành, đòi: Bỏ lệnh xét xe, giảm thuế môn bài, được chở 6 hành khách (trước đây mỗi xe chỉ chở 4). Cuộc đấu tranh giành thắng lợi, các yêu sách được chính quyền thực dân giải quyết.

* Đến giữa năm 1937, nhiều chi bộ Đảng ở Châu Thành được thành lập: 1/ Chi bộ Bình Ý; 2/ Chi bộ Bình Phước; 3/ Chi bộ Tân Triều; 4/ Chi bộ Thiện Tân; 5/ Chi bộ Bình Hòa...

Ở Long Thành, xứ ủy Nam kỳ đã cử các đảng viên về xây dựng cơ sở như Hồ Văn Giàu, Dương Bạch Mai, Nguyễn Văn Nghĩa, Trương Văn Bang, Nguyễn Văn Lũy, Huỳnh Văn Ký.

(10 - 7) Công nhân đường sắt Vinh, Đà Nẵng, Nha Trang, Tháp Chàm, Dĩ An, Sài Gòn nhất loạt bãi công và giành được sự ủng hộ của nông dân các địa phương và công nhân nhiều nhà máy. Cuộc đấu tranh trở nên gay gắt khi kẻ thù đàn áp làm tê liệt toàn bộ tuyến đường sắt Nam Đông Dương và cho đến ngày 6 – 8 - 1937 mới kết thúc.

(25 - 8) Hội nghị BCH Trung ương Đảng Cộng sản Đông Dương tiến hành từ ngày 25 - 8 đến 4 – 9 - 1937 tại xã Tân Thới Nhứt (Bà Điểm, Hóc Môn, Gia Định) với sự có mặt của các đồng chí Lê Hồng Phong, Hà Huy Tập, Hoàng Quốc Việt, Nguyễn Văn Cừ, Nguyễn Chí Diểu, Nguyễn Thị Minh Khai.

(24 - 11) NĐTQ đổi tên Dưỡng trí viện Biên Hòa (Nam kỳ) thành Bệnh viện Tâm thần Nam kỳ.

(28 - 11) Nhân dân các xã Bình Ý, Bình phước, Tân Triều đại diện quận Châu Thành - Biên Hòa về dự mít - tinh ở rạp Thành Xương (ở Sài Gòn) (nay là rạp Công Nhân) do xứ ủy Nam Kỳ tổ chức.

(2 - 12) NĐTQ qui định y phục của các nam giám thị và nữ giám thị bản xứ tại Dưỡng trí viện Biên Hòa.

(23 - 12) Toàn quyền Đông Dương ban hành chế độ thuế thân mới (văn bản này được bổ sung).

– Cuối năm. Hội ái hữu giáo chức, gồm nhiều nhà giáo tiến bộ và có uy tính với nhân dân như Hồ Văn Thể, Hồ Văn Tam, Nguyễn Văn Nở... đã ra sức tham gia phong trào “truyền bá chữ quốc ngữ” ở Biên Hòa. Trong 6 tháng, quận Châu Thành đã có hàng ngàn người biết đọc, biết viết.

Comments