41. Vì sao chùa Bửu Sơn ở Biên Hòa còn được gọi là chùa Phật bốn tay

Chùa Bửu Sơn nằm trong con hẻm lớn 293 đường Cách mạng tháng Tám, khu phố 5, phường Hoà Bình, nội ô thành phố Biên Hoà. Đặc biệt chùa còn có tên gọi là “chùa Phật bốn tay” bởi hậu điện có bức tượng hình dáng một vị thần trên ở tư thế ngồi, có bốn cánh tay. Trên mỗi tay cầm những linh vật.

Kiến trúc ban đầu của chùa Bửu Sơn theo kiểu thức nhà tứ trụ do gười dân thôn Bình Thành tạo dựng. Hiện nay, chùa Bửu Sơn đã trải qua nhiều lần trùng tu. Từ lúc khai sơn cho đến nay, chùa được các Tổ sư thuộc phái Lâm Tế trụ trì.

Chánh điện của chùa có kiến trúc khá độc đáo với các bộ vì kèo được tạo dáng vuông vức từ trên nóc của một cột chính toả xuống tạo thành 8 ngăn nhỏ dạng bát quái. Với lối kiến trúc này, người dân điạ phương còn gọi chùa Bửu Sơn là “chùa Một cột”. Hệ thống tượng thờ trong chánh điện chùa bố trí theo hệ phái Bắc tông (Đại thừa). Tầng trên cùng thờ Di Đà, Quan Âm Thế Chí và Thích Ca. Tầng giữa thờ Di Lặc, Ngọc Hoàng và hai vị Phán quan. Tầng dưới thờ năm vị thập điện, hai vị Phán quan và Địa tạng.

Đặc biệt, tại Hậu điện có tượng thờ một người trong tư thế ngồi, có bốn tay cầm bốn linh vật; phía sau có lá đề khắc những dòng chữ  Phạn. Người dân quen gọi là Phật bốn tay. Về bức tượng này, một số người cao tuổi cho biết, khi người dân địa phương đốn cây phát hiện ra và rước vào chùa thờ. (Các nhà nghiên cứu đã phục chế một phiên bản tượng thần Vishnu chùa Bửu Sơn để trưng bày tại Bảo tàng Đồng Nai – phòng Đồng Nai những thế kỷ đầu  Công nguyên).

Đây là tượng thần Vishnu – một trong những thần linh chủ yếu của của cư dân theo đạo Hindu. Cần nói rõ thêm, vùng đất Biên Hòa những thế kỷ đầu Công nguyên chịu ảnh hưởng bởi văn hóa Ấn Độ. Trên địa bàn này có một số dấu tích đền tháp thờ những vị thần Ấn giáo mà phổ biến là thần Shiva (thần Hủy diệt), thần Vishnu (thần Bảo tồn). Phía sau bức tượng này có những đoạn văn khắc chữ Phạn (SanKrít)– một loại chữ cổ xuất phát từ Ấn Độ và xen lẫn một vài chữ Chăm cổ. Nội dung minh văn ở sau phù điêu tượng Vishnu – chùa Bửu Sơn được các nhà nghiên cứu cho biết nói về Hoàng tử của Chămpa là Nauk Klaun Vijaya trực tiếp tạo dựng nhờ vào chiến lợi phẩm mà ông chiếm được từ người Kh’mer. Việc dựng tượng khắc bia ở chùa Bửu Sơn chính là để tôn vinh vị Thần bảo hộ – thần Vishnu, đồng thời để khẳng định vương quyền mình trên vùng đất mới chiếm được có tên là Brah Kănđa - có thể chính là vùng đất Biên Hoà xưa theo cách gọi khác.

Comments